Ottawa'da Türk baharatları satan bir online mağaza düşünün. Siparişlerin çoğu Ontario'dan geliyor ama son aylarda Montréal'den de talep var. Sahibi iki şeyi öğrenmek istiyor: sitedeki form ve sipariş verisi için hangi gizlilik kuralı geçerli, ve Quebec'ten gelen müşteri için sitenin Fransızca olması gerekir mi?
Kanada'nın iki resmî dili olması işi Avrupa ülkelerinden ayırıyor. Almanya'daki yaklaşımı görmek isterseniz Impressum yazımız, genel çerçeve için yurt dışı web sitesi rehberimiz yol gösterici. Aşağıdakiler Kanada'ya özgü.
PIPEDA: federal gizlilik yasası ve üç istisna eyalet
Kanada Gizlilik Komiserliği'nin (OPC) işletmelere yönelik eğitim sunumuna göre PIPEDA, ticari faaliyetler sırasında kişisel bilginin toplanması, kullanılması ve açıklanmasına ilişkin kuralları koyan federal bir yasa. Aynı sunum, yasanın Quebec, British Columbia ve Alberta dışında Kanada'daki çoğu işletmeye uygulandığını, bu üç eyaletin kendi özel sektör yasalarının PIPEDA'ya oldukça benzediğini belirtiyor.
Sunumda iki ayrıntı daha var: banka, telekom ve ulaşım gibi federal düzenlemeye tabi sektörler bu üç eyalette de PIPEDA'ya tabi; üç bölgenin (territories) tamamında işletmeler PIPEDA kapsamında. Eyaletler ve bölgeler arasında ya da ülke sınırından geçen kişisel bilgi de PIPEDA'ya giriyor. Dolayısıyla Ontario'daki mağazanın sitesi PIPEDA kapsamında; Alberta'daki bir işletme ise o eyaletin kendi yasasına bakıyor.
PIPEDA'nın kalbinde 10 adil bilgi ilkesi var. Sunum şu başlıkları sayıyor:
- Hesap verebilirlik
- Amaçların belirlenmesi
- Rıza
- Toplamanın sınırlanması
- Kullanım, açıklama ve saklamanın sınırlanması
- Doğruluk
- Güvenlik önlemleri
- Açıklık
- Bireysel erişim
- Uyuma itiraz edebilme
Bir site tasarımcısı için bu ilkeler şu işe dönüşüyor: hangi formun hangi bilgiyi topladığı belli olmalı, rıza metni formun yanında durmalı ve gizlilik sayfası ziyaretçinin bulabileceği bir bağlantıdan açılmalı. OPC sunumunun 2019 tarihli olduğunu da not edeyim; güncel metni OPC'nin kendi sayfasından kontrol etmek mantıklı.
CASL: e-posta ve SMS pazarlaması
Kanada Radyo-Televizyon ve Telekomünikasyon Komisyonu'nun (CRTC) Kanada anti-spam yasası (CASL) sayfası, ticari elektronik mesaj gönderen için üç şart sayıyor: alıcıdan önceden rıza almak (açık veya zımni), mesajda kimlik ve iletişim bilgisi vermek ve çalışan bir abonelikten çıkma mekanizması koymak.
Bu, sitenin bülten formuna doğrudan etki ediyor. Formda rıza ayrı bir onay adımı olarak kurulabilir, e-posta şablonuna gönderen kimliği ve iletişim bilgisi yerleştirilir, her gönderimde çıkış bağlantısı bulunur. Kampanya mesajlarının nasıl planlanacağı ise dijital reklam rehberimizin konusu.
Quebec: Fransızca bir tercih değil, yasa
Quebec'in Fransız Dili Şartı, 96 sayılı Yasa (Law 14) ile değişti. CFIB'in özetine göre sitelerin ve sosyal medya paylaşımlarının dahil olduğu ticari belgelerin Fransızca sunulması zorunluluğu 1 Haziran 2022'den beri yürürlükte; bu çeviri yükümlülüğü Quebec'te işletmesi olan ve Quebec pazarını hedefleyen işletmeler için geçerli, Quebec'te işletmesi olmayanlar için Fransızca Dil Ofisi (OQLF) teşvik temelli bir yaklaşım izliyor.
Eğitim kuruluşu Éducaloi'nin açıklaması da aynı yönde. Quebec adresi olan ve Quebecli müşterilere ürün ya da hizmet sunan bir işletmenin sitesinin Fransızca sürümü olmak zorunda; yanında başka bir dilde sürüm de durabilir, yeter ki Fransızca sürüm mevcut olsun. Online satışta Fransızca sürüm, müşterinin alışveriş yapması için gereken tüm bilgiyi içermeli. Ticari belgeler başka dilde verilecekse, eşdeğer kalitede bir Fransızca sürüm de bulunmalı.
Bu ayrıntılar tasarımda şu seçimlere dönüşüyor:
- Dil seçiciyi ana sayfada görünür yerde tutmak, Fransızca sürümün eşit erişilebilirliğini sağlıyor.
- Ödeme sayfası, kargo ve iade koşulları Fransızca sürümde de tam yer alıyor, çünkü alışveriş için gereken tüm bilgi isteniyor.
- Fransızca sürüm, eşdeğer kalite ölçütü nedeniyle İngilizcenin eksik bir kopyası olarak bırakılmıyor.
- Sosyal medyada müşteri Fransızca yazıyorsa yanıt da Fransızca veriliyor.
Québec hükümetinin sayfası ise işletmelerin katalog, reklam ve sitelerini Fransızca erişilebilir kılmasını, sözleşme, fatura ve makbuz gibi tüketici belgelerini Fransızca hazırlamasını sayıyor.
Reklam, tabela ve müşteri hizmeti
Éducaloi'ye göre Quebec'te kamuya açık tabela ve ticari reklamlar genel kuralla Fransızca olmalı; başka bir dil, Fransızcanın "belirgin biçimde baskın" olması şartıyla eklenebiliyor. Bu, Fransızcanın en az iki katı yer kaplaması ve en az diğer dil kadar okunaklı ve görünür olması anlamına geliyor.
Aynı kaynak, en az 5 çalışanı olan işletmelerin müşteriye Fransızca hizmet verebilmesi gerektiğini söylüyor. Şikâyetler OQLF'ye yapılabiliyor; OQLF işletmeleri her an denetleyebiliyor. Bu nedenle site üzerinden gelen sorulara Fransızca yanıt verebilecek bir kişi ya da şablon hazırlamak işin parçası.
Kaynaklar
- Office of the Privacy Commissioner of Canada: PIPEDA business notes
- CRTC: Canada's anti-spam legislation, Act, regulations and guidelines
- Éducaloi: Language laws and doing business in Quebec
- CFIB: Law 14 (Bill 96)
- Québec.ca: Obligations des commerces en matière de langue française
- Québec.ca: Infraction à la Charte de la langue française, Quality Belt Maintenance ltée